Hoe om 'n nuwe besigheid te registreer

Om 'n nuwe besigheid te begin verg meer as net 'n goeie idee en 'n goeie besigheidsplan. 'n Besigheid moet van die begin af op die regte manier geregistreer word en by die regte instellings inskakel om dadelik effektief te wees. In hierdie artikel gaan ons kyk na die verskillende opsies van besigheidsregistrasies en watter soort besigheid die mees gepaste is.


Registrasie van 'n besigheid

Verskillende besighede moet aan verskillende eise voldoen en hierdie eise beinvloed ook hoe die eienaars van die besigheid verantwoordelik gehou sal word vir finansiele aanspreeklikheid of verantwoordelikheid as die besigheid bankrot sou speel. Hier is die opsies:


Eenmansaak

Hierdie onderneming behoort aan net een persoon wat self sy kapitaal voorsien of ‘n gedeelte daarvan leen. Hy kry al die winste, maar is ook ten volle verantwoordelik vir alle skulde wat gemaak word. Aangesien daar geen regsvereistes is nie hoef dit ook nie formeel geregistreer te word by CIPC nie en kan die besigheid dadelik begin word, selfs van die huis af.


Vennootskap

In hierdie onderneming kan daar tussen twee en 20 mense saam die besigheid begin. Hulle bele hulle geld, arbeid en besigheidsvernuf. Die kontrak van die vennote  kan mondelings wees, maar dit is verkieslik dat hulle dit skriftelik sal doen. Hulle deel die winste in ‘n vooraf vasgestelde persentasie. Elkeen is afsonderlik aanspreeklik vir die skulde van die onderneming, maar ook almal gesamentlik as die besigheid bankrot sou raak.


Maatskappy

By die privaat maatskappy kan vanaf een tot 50 aandeelhouers (lede) wees. Indien die besigheid sou bankrot speel, is elkeen se verantwoordelikheid vir skuld beperk tot die geld of bedrag wat hy bygedra het om sy aandele mee te koop. Hy deel in die winste in die vorm van dividende. Die maatskappy het ‘n eie regspersoonlikheid, dit wil se die wet sien hom as ‘n mens en hy is verantwoordelik vir die skuld van die besigheid. Die maatskappy word by die Registateur van Maatskappye in Pretoria geregistreer, maar hoef nie aan die streng wetsvereistes van die publieke maatskappy te voldoen nie. 

In die geval van die publieke maatskappy kan die publiek uitgenooi word om ook aandele in die maatskappy te koop. Aandeelhouers wissel vanaf twee tot die aantal aandele uitgereik. Verder funksioneer die publieke maatskappy net soos die private maatskappy. Dit moet ook by die Registrateur van Maatskappye in Pretoria geregistreer word volgens die korrekte wetsvereites. Hierdie soort besigheid is bedoel vir ondernemings wat reuse bedrae kapitaal benodig van baie aandeelhouers. Die wet beskerm en bevoordeel die aandeelhouers.


Registasie by ander instellings:

  • Belasting op toegevoegde waarde BTW (VAT). Registreer vir BTW indien die jaarlike verkope meer as een miljoen rand sal wees.
  • Werkloosheidsversekeringsfonds WVF (UIF). Hier moet by die Departement van Arbeid in Pretoria aansoek gedoen word om as ‘n werkgewer te registreer. Dit is 1% van salarisse.
  • Pay as you earn (PAYE). Registreer die besigheid by South African Revenue Services (SARS) vir betaling van jaarlikse belasing.
  • Belasting op winste van die besigheid word jaarliks aan SARS betaal en is 28% van die wins.
  • Skills Development Levies (SDL) word aan SARS betaal en is 2% van salarisse. Hierdie geld word deur die staat gebruik om nuwe werksgeleenthede te skep en om mense op te lei.
  • Munisipaliteite. Vind uit by die plaaslike munisipaliteit of hulle registrasie verlang en of jou tipe besigheid ‘n spesifieke handelslisensie nodig het.

Dit mag miskien baie ingewikkeld klink, maar as u die prosedure soos hierbo uiteengesit volg, is die nuwe besigheid gou gou op die been. Meeste instansies sal meer as bereid wees om nuwe besigheidseienaars touwys te maak as hul enige vrae het.